Scanauto's kunnen jou zomaar onterechte parkeerboete geven

Je parkeert je auto, loopt weg en denkt er verder niet meer over na. Tot er ineens een boete op de mat valt. Kan gebeuren, denk je. Alleen blijkt nu dat die kans best groot is dat je helemaal niets fout hebt gedaan. De scanauto die je betrapte, zit er namelijk verrassend vaak naast. En raad eens wie dat vervolgens mag oplossen? Juist, jij dus.

De boetefabriek draait op volle toeren

Gemeenten zijn hartstikke dol op scanauto’s. Logisch ook: ze rijden rond, scannen kentekens en knallen er in no-time duizenden controles doorheen. Het resultaat is een systeem dat jaarlijks honderden miljoenen scans uitvoert en miljoenen parkeerboetes oplevert.

Alleen zit daar dus wel een flinke kink in de kabel. Volgens de Autoriteit Persoonsgegevens blijkt ongeveer één op de tien boetes onterecht te zijn. Dat komt neer op zo’n half miljoen foutieve boetes per jaar. Best knap voor een systeem dat bedoeld is om alles waterdicht te maken. Het systeem lijkt vooral heel goed te zijn in boetes uitdelen, maar net wat minder goed in het altijd bij het juiste eind hebben. Beetje jammer.

De scanauto ziet alles

Een scanauto doet simpel gezegd niet meer dan een momentopname maken. Kenteken scannen, database checken, conclusie trekken. Betaald? Prima. Niet betaald? Boete.

Alleen houdt het systeem geen rekening met de echte wereld. Sta je even te laden en lossen, dan kan dat gewoon toegestaan zijn, maar dat ziet de scanauto natuurlijk niet. Heb je een gehandicaptenkaart achter je voorruit liggen, dan geldt vaak ook een uitzondering. Alleen: die kaart staat niet gekoppeld aan je kenteken en blijft dus onzichtbaar voor het systeem. Daarnaast bleek uit een eerder artikel dat scanauto's ook doodleuk boetes uit kunnen delen als ze jouw kenteken verkeerd lezen of als je simpelweg gewoon langsrijdt.

Daarna kijkt er nog een mens naar de beelden, maar zelfs dat blijkt geen garantie dat het goed gaat. De combinatie van technologie en menselijke beoordeling zorgt blijkbaar juist voor fouten.

Bezwaar maken is nieuwe hobby

Het goede nieuws is dat als je bezwaar maakt, je vaak gewoon gelijk krijgt. In een groot deel van de gevallen wordt de boete uiteindelijk ingetrokken. Het slechte nieuws is dat je daar wel zelf even achteraan moet gaan. Bezwaarprocedures zijn vaak digitaal en ingewikkeld. Niet echt ideaal als je gewoon even snel een fout wilt corrigeren.

Voor mensen die misschien een beetje digibeet zijn, wordt het helemaal lastig. Boetes en herinneringen komen eerst digitaal binnen en pas later per post. Mis je die eerste melding, dan kunnen boetes zich ongemerkt opstapelen. Voor je het weet ben je volgens de administratie een beruchte foutparkeerder, terwijl je eigenlijk gewoon één keer pech had.

Privacy en controle blijven achter

Alsof dat nog niet genoeg is, spelen er ook vragen rondom privacy. Gemeenten zijn verplicht om de risico’s van dit soort systemen goed in kaart te brengen en te beperken, maar dat gebeurt natuurlijk niet overal even netjes.

Daarnaast wordt de handhaving soms uitbesteed aan commerciële partijen, waarbij toezicht en controle niet altijd even strak geregeld zijn. Dat betekent dat jouw gegevens rondgaan in systemen waar niet altijd duidelijk is wie er precies verantwoordelijk is.

Welkom in de moderne parkeerwereld: waar een algoritme je een boete geeft en jij mag bewijzen dat die ongelijk heeft.

Bron: NOS