We tanken miljoenen liters minder. Maar wat merkt de schatkist daarvan?

Nederlanders tanken 457 miljoen liter minder, maar de schatkist merkt daar opvallend weinig van

Gisteren schreven we al dat Nederlanders flink minder brandstof tanken in eigen land. In de eerste vijf maanden van dit jaar ging er maar liefst 457 miljoen liter minder benzine, diesel en LPG door de Nederlandse pompen dan een jaar eerder.

Dat is vervelend voor pomphouders, maar je zou denken dat er nóg iemand met samengeknepen billen naar die cijfers kijkt: de overheid. Op iedere liter die niet wordt getankt, kan immers ook geen accijns worden geïnd.

Dus hoeveel loopt de schatkist hierdoor eigenlijk mis? Nou, op die 457 miljoen verdwenen liters zou tegen de huidige tarieven ongeveer 289 miljoen euro aan accijns hebben gezeten. Alleen is dat niet hetzelfde als 289 miljoen euro minder inkomsten voor de Staat.

De accijns is dit jaar namelijk hoger. Daardoor ontvangt de overheid op iedere liter die nog wél wordt verkocht meer dan vorig jaar. Rekenen we dat mee, dan daalt de geschatte accijnsopbrengst in de eerste vijf maanden uiteindelijk met ongeveer 87 miljoen euro.

Dat valt dus al een stuk mee. En dan is er nog de btw

Want terwijl we minder tanken, is de brandstof die we nog wél kopen een stuk duurder geworden. Een liter benzine kostte in de eerste vijf maanden van vorig jaar gemiddeld ongeveer 1,92 euro. Dit jaar was dat zo'n 2,20 euro. Bij diesel ging het van ongeveer 1,68 naar 2,12 euro. En hoe hoger de pompprijs, hoe meer btw er in iedere verkochte liter zit.

Onze raming komt daardoor op iets opvallends uit. Door de hogere prijzen zit er op de liters die dit jaar zijn verkocht ongeveer 232 miljoen euro extra bruto btw. Daar staat tegenover dat door de 457 miljoen verdwenen liters ook ongeveer 137 miljoen euro aan btw wegvalt. Onder de streep resteert dus naar schatting zo'n 95 miljoen euro méér bruto btw dan vorig jaar.

En dan is het sommetje ineens simpel: ongeveer 87 miljoen euro minder accijns, tegenover circa 95 miljoen euro meer bruto btw. Oftewel: ondanks 457 miljoen liter minder verkochte brandstof is de totale hoeveelheid belasting die aan de pomp wordt geheven volgens onze raming ongeveer gelijk gebleven.

Daar hoort wel een sterretje bij. Het gaat om een raming en bruto btw is niet hetzelfde als wat uiteindelijk netto in de schatkist achterblijft. Vooral bij zakelijk getankte diesel kan btw weer worden afgetrokken enzo, dus daar komt nog wel een correctie overheen.

Maar hoe dan ook blijft het een opvallende uitkomst. Nederlanders tanken honderden miljoenen liters minder in eigen land, terwijl de minister van Financiën daar vrijwel niks van lijkt te merken. Wij zouden eens een lesje geld verdienen moeten krijgen van die lui in Den Haag. Als zij het doen lijkt het allemaal zo simpel namelijk...