Autoblog garage: Alfa Romeo 159 van willeme (deel III)

Rijden met een sloopauto. Is dat wat?

De Alfa Romeo 159 Sportwagon is nu alweer een tijdje onder ons. Nu moet ik toegeven, de aanschaf begon in een soort destructief moment van door Leffe Blond gerealiseerde euforie. Een sloopauto kopen is per definitie geen verstandig idee. Het feit dat de occasionhandelaar hem ‘had staan, wilde niet zeggen dat het geen sloopauto was. Zoals wordt vermeld op de schadeauto-websites: rijdend, goed voor vele onderdelen.

Dames en heren: dan moet er een lampje gaan branden. Maar nee, dankzij het Belgische gerstenat, wat vermoeidheid en (daardoor) de illusie dat ik technisch onderlegd ben, stond er dus ineens een 159 voor de deur. Ik kan het niet mooier maken. In het eerste gedeelte kon je de eerste bevindingen lezen. Dat werd door de auteur gebagatelliseerd als ’een beetje TLC’. Eh, ja. Een beetje TLC was óók nodig. Maar er is meer.

Ondanks dat de eerste Alfa Romeo werkplaatschef mijn auto bizar slecht vond, hield ik goede moed. De Alfa was zeker niet perfect (eufemisme), maar er zat nog zeker wat potentie in, naar mijn mening. In het tweede deel ging het al direct mis met een defecte koppelingscilinder. Aan de andere kant legden we er vier originele Prodrive velgen onder. Toegegeven: dat was voor mij ook een beetje een duw achter de rug om er wat van te maken. Althans, dat je ook zág dat de auto erop vooruit ging.

Want ik moet nog een ding opbiechten. Voor lange tijd was ik aan het kijken op de bekende occasion-websites. Speurend naar nog een goede (c.q. minder slechte) aanbieding, zij het een onderdelenauto of een vervanger. Aan de ene kant voelde het aan als 'Tinderen' terwijl je vriendin naast je op de bank zit, aan de andere kant is een 159 aanzienlijk goedkoper dan diens onderhoud. Het lijstje met mankementen was te overzien, maar niet echt voordelig. Het land staat vol met grote diesel-stationwagons en ook qua 159’s is er voldoende te vinden. De zoektocht bevestigde een beetje wat Prins Leffe mij al eerder influisterde: ik had al best een goede deal. Een gelijkwaardige 159 was veel duurder en dan nóg had ik geen zekerheid. Sterker nog, een paar exemplaren hadden ook de plakkende koppeling, maar volgens de advertenties waren de auto's prima rijdbaar. Ja, dat riedeltje ken ik nu.

Dus ik kon de daad bij het woord voegen. De 30-TG-VN gaat dus alsnog helemaal opgelapt en aangepakt worden. Een nieuwe koppeling, koppelingscilinder, dual-mass vliegwiel, drukgroep en lagermof zaten er al in, evenals nieuwe 19" Prodrive velgen en Bridgestone banden. Helaas had de 159 ook een beurt gehad. Ja, helaas, want deze bleek niet goed te zijn uitgevoerd. De ring bij het carter van het oliefilter bleek achteraf ‘niet voorradig’, dus hebben ze gewoon de oude (defecte) er weer opgedraaid. Dit betekende overal een plas olie waar we de auto parkeerden.

Daarom snel een afspraak gemaakt met de specialist. Er moest een hoop gebeuren, dus laten we dat zo snel mogelijk doen. De verhuizing was inmiddels (succesvol) achter de rug, dus eindelijk konden we ons focussen op nieuwe meubelen, eh, onderhoud. Het onderstel moest nagekeken worden, want er kwam nogal wat geluid van af. De twee dempers achter kwamen niet heel fris meer over. Er piepte het een en ander bij de voorwielen en rechtsvoor was een ratelende zoem te horen die luider werd naarmate je harder reed. Kortom, alles moest aangepakt worden. 
Niet alleen technisch, maar ook optisch.

Persoonlijk vind ik namelijk dat de Alfa Romeo 159 in standaard-trim iets te hoog op zijn poten staat. Niet direct storend, maar een klein beetje verlagen zou mijn inziens geen kwaad kunnen. Nu kun je voor 80 euro al een setje ‘kortere’ veren krijgen. Dat leek mijn geen goede oplossing. Ook een setje kwaliteitsveren voor 200 euro leek mij niet verstandig. Het is een oudere auto, dus ALLE dempers en ALLE veren vervangen is dan het meest effectief. Anders blijf je twee om twee vervangen. Ik heb gekozen voor een beproefde set, namelijk Bilstein dempers met Eibach veren. Die kun je in diverse gradaties krijgen, in dit geval zijn we voor de meest comfortabele setup gegaan. Deze kit was specifiek voor deze 159 Sportwagon 1.9 JTD ontwikkeld. Voor is ‘ie nu 35 mm lager, achter zo’n 25 mm. Niet te veel, precies goed. Deze combinatie van Bilstein B6 dempers en Eibach Pro velgen was ongeveer gelijk aan die van Prodrive met de Brera S, alhoewel die niet zo laag stond. Nu moeten nog de Brembo remschijven eronder en het is een 159 S (zoals de Brera S). Met basisdiesel. Dat dan weer wel.

Bij het monteren kreeg de 30-TG-VN een goede beurt en werden alle beschadigde draagarmen vervangen. De 159 heeft er een enorm aantal, dus alles wat niet door de ballotage kwam, werd vernieuwd. Tevens bleek de eerste beurt in november niet deugdelijk te zijn uitgevoerd: de oliering was niet vervangen, maar wel verwijderd. Dit verklaarde meteen waarom we toch een paar litertjes olie hebben bijgevuld. Het zoemende geluid dat telkens erger werd, bleek een wiellager te zijn. Alles werd in één keer aangepakt. Tevens keken de monteurs naar de rest van de auto om in te schatten wat de staat was. Ergo: niet slecht, maar wel een paar zorgelijke punten. Zo zat er een gat in het subframe (roest) en werkten de handremkabels bijna niet meer. Die worden binnenkort aangepakt, voor de APK sowieso. In iets minder dan een dag tijd stond de auto weer klaar.

Kirren

Uiteraard was ik zo ongeduldig als een overactieve Labrador met een liter Red Bull achter de kiezen. Zou het effect hebben of niet? Vergeet niet dat ik zo egoïstisch ben om de modificaties uit te voeren, terwijl mijn vriendin verreweg de meeste kilometers in de 30-TG-VN maakt. Ik heb zelf mijn kantoor thuis, terwijl zij minimaal 150 km per dag rijdt. Ze was (terecht) bang dat ik er een onrijdbare showauto van maak. Natuurlijk had ik vertrouwen in mijn keuze, maar je gaat toch twijfelen. Stel dat het verschrikkelijk rijdt?

We halen de auto op en rijden direct naar de slechtste straten die we kunnen vinden: 80 km/u ‘wegen’, rijkelijk belegd met bakstenen en kinderkopjes. Het eerste dat opviel, er waren geen geluiden meer. Pas als ze weg zijn weet je wat je te verduren hebt gehad. Maar dan het rijden: ge-wel-dig. Dankzij de 19” wielen en de 2,5 tot 3,5 cm verlaging zou je kunnen aannemen dat de auto erg hard is geworden, maar niets is minder waar. Dankzij de dempers is namelijk het omgekeerde het geval. Je krijgt het stoten van de wielen veel minder hinderlijk door, daar rekenen de dempers mee af. Tegelijkertijd voel je dat de auto veel stabieler ligt. De 159 was altijd comfortabel, maar miste serieus scherpte. Dat is nu voorbij. Kilometers lang reden we over deze erbarmelijk slechte wegen en warempel: ik moest ervan kirren. Ik kirde.

De vergelijking met een vliegende tapijt is wel erg cliché, maar dat kwam wel naar boven. Zoveel extra controle, scherpte en comfort door een relatief eenvoudige ingreep is echt bizar. Als je dus echt een verschil wil maken om een oude auto beter te laten rijden, monteer een schroefset. Het doet wonderen voor het rijden van de auto. De auto is niet alleen sportiever én comfortabeler, maar ook nog eens een stuk veiliger. De grenzen van deze auto liggen nu echt behoorlijk ver. Ongegeneerd hoeken is geen probleem. De auto heeft nu veel meer wegligging dan power. Het is nog steeds geen auto voor krap stadsverkeer, maar de auto reageert vlotter van richting en blijft langer stabiel.

Het huzarenstukje van de auto is nu klaverbladen en lange doordraaiers. De 159 'Wagon is nu zeer koersvast en kan zonder problemen met hoge snelheden door bochten gejaagd worden. Er zijn echter meer auto's die dat kunnen. Wat bij de 159 het meest opvalt, is hoe de auto reageert op hobbels, dwarsrichels en kuilen in de weg. Je voelt wat er gebeurt, maar het blijft comfortabel en bovenal: stabiel. Nogmaals, wil je je oude auto nieuw leven inblazen, vervang de veren en dempers: er gaat echt een wereld voor je open. Dat hoeft overigens niet per se van Eibach/Bilstein te zijn, ook Koni, Novitec, Ohlins, Sachs, H&R en KW hebben uitstekend spul in de aanbieding dat een soortgelijk effect geeft.

Overigens, dat verlagen duurde een weekje of vier. Dat moeten we even toelichten. Aan de voorkant staat de auto precies goed, aan de achterkant duur het even voordat de Sportwagon op de juiste hoogte stond. De veren moeten zich eventjes 'zetten' voordat ze op de goede hoogte staan. De auto reed intussen meer als een Alfa Romeo en dankzij de wielen en de verlaging zag deze er van buiten ook meer uit als een Alfa Romeo. Eindelijk, eindelijk. Het begon er al meer op te lijken. De rammeltjes, piepjes en kraakjes zijn nu verdwenen.

Maar we zijn er nog lang niet. Het koetswerk zit nog steeds onder de deuken, krassen en plekjes. En dan vergeten we de 50 tinten grijs voor het gemak. Het interieur bevalt telkens beter. Het is er erg goed uit te houden, maar ziet er saai uit. Daar kunnen we misschien wel wat mee. Ook zijn er nog wat kleine onderhoudsdingetjes die ik graag wil mee pakken. Er staat een monsterrit naar Italië voor de boeg, en dan moet de auto gewoon helemaal goed zijn. Kortom: er staat nog een hele hoop te gebeuren voor deze Alfa. Nu het onderstel is gemonteerd, is het ook definitief verleden tijd om te kijken naar andere Alfa's. Het is de 30-TG-VN die bijzonder fraai moet gaan worden en geen andere. Nu maar hopen dat het goed gaat...