![Techniek koppeling](https://www.autoblog.nl/files/2020/05/F1-koppeling-934x612.jpg)
Ja zo’n koppeling en versnellingsbak zijn natuurlijk dure stukjes techniek. Die wil je niet vernaggelen. Bij deze een bloemlezing om je kansen te vergroten alles heel te houden.
Autoblog is natuurlijk de site van de clutch dump en de tuning om de maximale performance uit je aandrijflijn te halen. Maar als we onze koppelingen weer eens opgerookt hebben en de synchromeshringen door de motorkap vliegen, komt al snel weer de spijt. Niet alleen vanwege de toegebrachte schade aan de heilige koe, maar ook vanwege de peperdure rekeningen die het gevolg zijn. Sorry schat, we gaan weer niet op vakantie dit jaar…
Vandaar dat we vandaag maar eens een andere route bewandelen. Van AB-lezer Timmie (Timmaaaayy!) kregen we een tip dat kwaliteitspublicatie HLN voor ons heeft uitgezocht hoe je een koppeling met liefde moet behandelen. Omdat wij deze public service announcement wel kunnen waarderen, dachten we dat het wel een puik idee zou zijn om het ook aan ons lezersgilde door te spelen. Dus bij deze een bloemlezing. Doe er mee wat je zelf goed acht!
Houd je voet niet op de koppeling
Je kent het wel. Je hebt net je rijbewijs gescoord en je gaat op pad met een of meerdere leeftijdsgenoten. Je bent eigenlijk nog niet helemaal zeker van je schakelskillz en je wil niet afgaan als een gieter in je peperdure auto met even zo dure handbak. De auto af laten slaan, hortend en stotend de parkeerplaats afrijden, dat komt niet echt lekker over. Dus neem je maar even wat extra marge bij het schakelen.
Het scheelt je misschien wat aftrek van stijlpunten, maar het is niet lekker voor de techniek. Het is juist goed om het koppelingspedaal alleen kort in te trappen wanneer dit echt nodig is. Het aanraken of licht intrappen van het pedaal leidt al tot hogere slijtage en een kortere levensduur. Een valkuil hierbij is ook je voet laten rusten ‘boven’ het koppelingspedaal, waarbij je stiekem je voet laat rusten ‘op’ het koppelingspedaal. De kans is aanwezig dat je dan zonder dat je het doorhebt continu je koppeling laat ‘slepen’ en dus slijten. No bueno.
Bak in neutraal
Een klassiekertje is tijdens het wachten bij een rood verkeerslicht of kruising de eerste versnelling ingeschakeld te laten met je voet op de koppeling. Ben je toch net weer wat sneller weg als het licht op groen gaat. Het is echter beter om de auto in ‘neutraal’ te schakelen en je voet van de koppeling te halen. Eventueel kun je de handrem gebruiken om te voorkomen dat de auto gaat rollen, al is dat in Nederland om voor de hand liggende redenen vaak geen issue. Voorkomen dat een auto wegrolt voor een verkeerslicht door de koppeling half op te laten komen is helemaal uit den boze. Puur met het schakelen naar neutraal spaar je niet zozeer de koppeling zelf, maar het druklager.
Handrem bij het parkeren
Shocker: je koppeling kan zelfs slijten als de motor niet draait. Veel autobezitters zetten hun auto in de eerste versnelling bij het parkeren van hun auto. Misschien heb je weleens van een oldtimer gehoord dat je dat sowieso moet doen als je op een helling parkeert. Het is in principe echter raadzaam om in plaats daarvan de handrem te gebruiken. Althans, als je de aandrijflijn zo min mogelijk wil belasten. Dat je auto dan een heuvel aflazert moet je dan misschien maar accepteren.
Anticiperen
Als je ziet dat je binnenkort moet afremmen, bijvoorbeeld bij het naderen van de bebouwde kom, is het vaak niet de moeite waard om nog naar een lagere versnelling te schakelen. Tevens remmen veel automobilisten met een handbak af ‘op de motor’. Dit zorgt voor extra belasting van de lagers, waardoor de levensduur van de componenten van je aandrijflijn wordt verkort. Dus als je moet vertragen, gebruik dan niet de motorrem, maar de voetrem om af te remmen.
Geen hand op schakelpook
En dan nog zo’n gewoonte die sommige mensen zich eigen maken. Lekker stukje cruisen, een handje aan het stuur, andere handje relaxt rustend op de pook. Horror! Deze onschuldig lijkende handeling kan extra slijtage aan de versnellingsbak veroorzaken. Door je hand er op te houden, kan de schakelvork van de bak namelijk tegen draaiende delen van de bak (zoals de synchromeshringen) drukken, met extra slijtage tot gevolg.
Toch kapot, hoe merk je dat?
Zelfs als je alles netjes doet, is je koppeling na een paar ton rijden vaak aan vervanging toe. Maar hoe merk je dat het zo ver is bij je eigen auto of die dikke okkazie die je wil scoren? In tegenstelling tot bij veel andere dingen in je auto, is er geen lampje dat aangaat als het foute boel is.
Symptomen die aangeven dat een koppeling aan vervanging toe is, zijn bijvoorbeeld een motor die toeren maakt zonder dat je auto versnelt in de versnelling. Ook bij een hoog aangrijpend koppelingspedaal, een zwaar koppelingspedaal of een moeizaam schakelende versnellingsbak kunnen duiden op dikke schade. Of op het feit dat je in een Lamborghini Countach rijdt. Maar goed, dat weet je dan waarschijnlijk wel…
Dank Timmie voor de tip!
Gewoon niet koppelen. Starten, volgas wegrijden en schakelen zonder te koppelen. Dubbelclutchen is de totale horror!!
Ach ik rij sinds 1977 auto, en heb heel weinig koppeling problemen gehad. Ik parkeer mijn auto in z’n 1e versnelling, dus met lopende motor, koppeling totaal intrappen, 1e versnelling inschakelen sleutel terugdraaien en uit het slot, koppeling los. Starten doe ik koppeling totaal intrappen en starten. Door het intrappen van de koppeling heeft de bak geen verbinding met de motor, waardoor tijdens het starten aldus de bak minder frictie ondervind. Wel heb ik mijn voet vanaf de derde versnelling naast de pedalen of op de voetensteun.
Zeurende geluiden als je het pendaal in getrapt houd
@rob5nismo: pendaal, wow
@kle500 “houd”, tjonge!
@frank2b: ‘in getrapt’ er dan ook maar even bijzetten
Heb de onhebbelijkheid om tussengas te geven bij het terugschakelen met m’n auto’s. Met de vrachtwagen schakelde ik altijd zonder te koppelen. Alleen bij het wegrijden uiteraard. Mijn nieuwe vrachtwagen is een automaat. Handbak was een meerprijs, dikke meerprijs…
Met tussengas spaar je je koppeling toch juist?
@Gulli: exact
Hoe zit dat bij een automaat?
Bij een automaat hoef je alleen maar te onthouden dat het linkerpedaal niét het koppelingspedaal is. Dat is alles.
En gelukkig maar, want dat ene dingetje wat je moet onthouden is al moeilijk genoeg voor sommigen die je een keer in je auto met automaat laat rijden.
@baklava: die hebben geen koppeling, dus eeuwig leven
@r55clubman: sinds wanneer hebben automaten geen koppeling?
@veloce: sinds het begin? Traditionele automaten hebben een koppelomvormer, geen koppeling
Traditionele automaten hebben naast een koppelomvormer ook koppelingsgroepen met frictieplaten.
@r55clubman: die koppelomvormer is in principe een vloeistofkoppeling.
Kijk maar op de foto boven het artikel. Daar zie je een automaat. Automaat bakken hebben niet 1 koppelingsplaat, maar meerdere in groepen per versnelling.
@drijver: op de foto staat een koppeling van een F1 auto
Is ook een (semi-)automaat ?
Dank, informatief maar wss net te laat om aan lieftallige vriendinnetje te sturen..
iemand nog een (verder erg leuke!) Mini Cooper uit ‘07? ;)
@ukbob: die gaat weg om een kapotte koppeling? Ik bied 500
@pa045: ik €750,-
@ukbob: stuur locatie nog ff vermelden misschien ?
Koppelingsset kost ongeveer €100 tot €150. Als je niet bang bent voor vieze handen en er een DHZ garage in de buurt zit kan je voor minder dan €200 gewoon weer 200.000km met een koppeling doen.
@Original_Arnoud: bullshit. Dat verschilt per auto. Die van mij kostten 900 euro exclusief montage.
Dan knal jij 500+ pk door de koppeling waarschijnlijk?
Een koppelingsset voor de gemiddelde automobilist kost inderdaad rond de 150 euro.
@Homer55: mwah, klopt ja. Maar al te vaak is er een dubbel-massa vliegwiel aanwezig dat ook versleten is. 400 extra.
En een dagje voor de- en montage is ook zo weg.
@Homer55: nee , ik heb een ford powershift met 250 pk eraan vast
Dat is toch geen handbak….
@Homer55: nee , maar die heeft ook koppelingsplaten. Jij praat alsof die voor die iedere auto 150 euro zijn. Ik wil alleen maar zeggen dat dat niet zo is.
Onder koppelingsset versta ik plaat, drukgroep en lager.
Inderdaad bullshit , 150 euro voor een koppeling is erg weinig, misschien op een aygo of een matiz, maar op een doorsnee turbodiesel kan je al makkelijk op het dubbele rekenen, dan kan het vliegwiel er ook nog bijkomen, kijk je naar autos met wat meer vermogen lopen de prijzen nog een heel eind op.
Zomaar effe een koppeling steken zonder enige ervaring of technische kennis dooe je ook niet zomaar even. Bij een achterwielaandrijving valt het wel mee maar bij moderne voorwielaangedreven autos kan het soms echt wel geen lachertje zijn.
Bovendien is het vaak een pak werk. Als je kundig gng bent heb je er vaak toch nog een dag voor nodig om een koppeling te plaatsen maar dat zullen de meeste amateur sleutelaars niet halen.
Dat is gelijk ook de reden waarom dit een kostelijk grapje is om te laten doen, er kruipen gewoon aardig wat werkuren in. Bij slechte montage kan je bovendien meer stuk maken dan je lief is
En tussengas geven bij het terugschakelen, dat spaart eveneems je koppeling. (Maar dan graag wél zelf doen middels heel-toe in plaats van de software het te laten regelen)
@veloce: Je kan ook prima tussengas geven bij het terugschakelen op momenten dat je niet hoeft te remmen. Bij veel auto’s lenen de pedalen zich echt niet voor heel-toe.
Los van de auto op zijn plek houden met de koppeling is het allemaal grote onzin. Wat maakt het nu uit of je koppeling 250d of 300d km mee gaat? Het is een gebruikersvoorwerp..
ik ben overigens ooit een flink stuk naar huis gereden ZONDER koppeling. Gewoon mooi rev-matchen als je schakelt, je moet alleen zorgen dat je niet ergens stil moet staan. :-)
Tsja en dan die naam en avatar…Het zal toch niet hè…
@jaapiyo: hier idem, in een 33 SW back in de days. Snelwegoprit laatste beetje koppeling eraan, bij 3>4 ook de drukgroep foetsie. Vanuit Zeeland tot aan de afrit in Oost Brabant schietgebedjes opgedreund dat de stoplichten onderaan de afslag meezaten. De route daarna kon nagenoeg met escapes worden volbracht. Maar het technische hart liet wel een traan toen ik hem op de oprit in een keer stilzette.
Lol vriend van me heeft ooit noodgedwongen van de wegenwacht ‘leren rijden als een man’ toen de koppeling van zijn 33 kaduuk was. Hij is ermee thuis gekomen en heeft hem toen ingeruild op een 146 ??♂️
@veloce: Als je stilvalt motor uit, 1e versnelling en op de startmotor wegrijden. Ik ben vanuit Zwitserland naar huis gereden in een Mazda 323. Ff wennen maar te doen.
@fernfahrer: Is naast je koppeling, ook je startmotor aan z’n eind.
@mennok: beter dan niet thuiskomen, toch? ;-)
Jammer dat dit stukje alleen over handgeschakelde bakken gaat. Automaten zijn meestal veel sneller kapot. Vooral die dubbele koppelings gevallen. Mijn powershift was met net 80000 km al toe aan een revisie van 4000 euro….
@jarnobakker: de M-DCT van de mijne heeft er meer dan dat opzitten en doet het nog meer dan prima. Terwijl er zo af en toe behoorlijk met die auto gestampt wordt, dan staat er tot 550 Nm aan te sleuren. Het verschilt dus kennelijk van auto tot auto.
@jarnobakker: powershift, daar noem je ook een prul. Die gaan inderdaad retesnel stuk, maar is meer een uitzondering dan regel in de dct wereld. Heb vrij veel ervaring met audi’s s-tronic en porsche’s pdk. Nog nooit een probleem mee gehad, zelfs niet na 2 ton
Powershift begon mijn baas niet eens aan met revisie. Één keer een Kuga binnen gehad met Powershift issues. Idd echt een grafding.
S Tronics / DSG’s heb ik toch vaak op de brug gehad. Die mechatronics daarvan kon ik op gegeven moment bijna met mn ogen dicht eronder uit halen.. Wel een zeer fijn schakelende bak verder.
Een traditionele automaat vind ik persoonlijk iets minder nerveus en meer relaxed. Maar ligt er maar net aan wat voor auto het is. In een sportieve auto past een DCT zeker beter.
@123bat: de enige reden dat ik een automaat rij is dat ik een kapotte knie heb. Ik kan de koppeling niet goed intrappen. Dan heb ik naar een uur rijden mijn knie opgezwollen. Mijn S-Max heeft toevallig zo’n powershift. In het begin was dat dus een dure grap met die revisie. Maar nu rijd hij al bijna 3 jaar als een droom. En 250 pk in een MPV zorgt altijd voor een verassingen op de Autobahn
@jarnobakker: om nog maar te zwijgen over DSG
@sirdrinksalotofpetrol: die hebben ze veel bij mij in de familie. Van de 5 auto’s al 3 met problemen geweest.
Schakelen is sowieso kansloos. Zat laatst naast een collega met een nieuwe Insignia en een andere keer naast een collega met een Talisman; beiden een handbak. Man man man, wat een armoede in zulke auto’s.
Want?
@chills: Automaat is voor bejaarden. Of Amerikanen. Weet niet wat erger is.
@techniekmeneer: handbak is voor mensen die denken dat het sportief is. Er zijn maar weinig auto’s sportief… Jarenlang fan geweest, mijn vorige auto was een Z4 Coupe die ik inderdaad met handbak wilde, maar nu toch een automaat en ik wil NOOIT meer wat anders in een auto die ook maar iets anders is dan een tweezits sportwagen. Elke keer als ik een ‘fleet’ auto meekrijg met handbak irriteer ik me dood, gelukkig druppelen ook daar de automaten binnen. Als ik sportief wil rijden stap ik wel op een motor, in de gemiddelde auto haal ik het genoegen er niet uit.
@techniekmeneer: jij hebt zeker ook nog een slinger aan de voorkant om te starten en op het stuur een hendel voor de mengselregeling en eentje voor de ontsteking? Want zelf kun je het natuurlijk veeeeel beter
@chills: in dat soort auto’s zou ik ook liever een automaat willen hebben, Maar in een hothatch of in een snelle BMW bijvoorbeeld rij ik toch liever handgeschakeld.
Bij de alinea met anticiperen heb ik mijn twijfels. Motorrem zou naar mijn mening maar heel weinig van de levensduur kosten. Liever motorrem dan remmen, gas geven, remmen, gas geven. Komt een beetje nerveus over…
@Homer55: Wanneer je op de motor remt spaar je weer blokken en schijven. De vraag is dus wat duurder is.
@karhengst: en je spaart brandstof
@Homer55: Bij het terugschakelen remmen veel mensen ook met de koppeling. Ik denk dat als je tussengas geeft, revmachting doet, en vervolgens langzaam op de motor afremt, de slijtage aan de koppeling echt minimaal is.
Een viertal? jaar geleden, telkens bij koud weer, had ik de indruk dat mijn koppeling slipte.
De laatste twee winters niks meer van geslip, ik dacht dat het aan de Turanza’s lag die er van fabriek af oplagen en die ik altijd terug stak. Maar in 6de spinnen met maar 400Nm koppel, zou wel straf zijn. Wat wel is, is dat sinds ik Michelin 4-seizoensbanden rij mijn koppeling niet meer in de winter slipt, zou het toch…? Feit is dat mijn powerbox een softwareupdate heeft gehad en dat ik mogelijks nu met meer koppel rondrij, dat in combnatie met smalle prutsbanden…
Een andere verklaring volgens een maat zou zijn dat ergens vocht of vet? dit kan veroorzaken en dat door vervuiling het ‘gat’ (welk gat herinner ik me niet) gedicht zou zijn. Zou het dan nu toeval zijn dat dit ‘gat’ net toe is gegaan door vervuiling van de moment dat ik een ander merk van banden stak?
Wie zal het zeggen…
@Volvo_440_turbo: nee, wielspin in 6e is praktisch onmogelijk met dat koppel. Je kunt naast je toerental ook je snelheid in de gaten houden. Hebben deze niet de vaste verhouding, dan is er slip op de koppeling.
Ik rijd al 10 jaar rond met een koppeling die heel “hoog” ligt. Gewoon niet laten slippen lijkt de levensduur te verlengen. En rev matchen bij terug schakelen. Die andere rammelende geluiden die uit de bak komen, ga ik me pas zorgen om maken als ik ze niet meer hoor.
@sleepyj: zeker een Toyota?
@jippie: nee oude Honda perenkist.
Zet je wagen vooral op de handrem bij vorst.
Perfect recept om de volgende dag niet meer weg te komen.
Daar heb ik echt nog nooit een probleem mee gehad…
@tjorque: ik wel toen ik net mijn eerste autootje had. gelukkig lag er toen ook veel sneeuw. 400m gereden met de handrem erop naar een garage van een kennis en daar de fohn gepakt. Daarna heb ik het wel afgeleerd!
Vorst hebben we in Nederland toch al bijna niet meer. Alleen maar een hele lange herfst
Blij met m’n 8HP van ZF.
Pfff wat een bangmakerij en theoretisch geløl. Koppeling en druklager zijn heel goed bestand tegen in z’n 1 staan bij het stoplicht met ingetrapte koppeling, afremmen op de motor (altijd doen in bergachtige gebieden!), parkeren in de versnelling (wat een flauwekul dat dan koppeling of wat dan ook zou slijten). Etc. Wat een gebrek aan technische en praktische kennis voor degene die dit stuk heeft geschreven (stond vandaag ook in het AD trouwens).
@henkp1: inderdaad een mooi stukje bangmakerij. Het iedere keer weer intrappen van de koppeling bij een verkeerslicht is veel meer slijtage gevoelig omdat er eerst de druk van het ontkoppelen op het druklager komt te staan om direct daarna een tegengestelde kracht op uitoefent door de koppeling op te laten komen. De koppeling ingetrapt houden bij een verkeerslicht zorgt voor een veel meer gelijkmatige drukverdeling waardoor het druklager veel meer rust heeft.
En een koppeling die slijt als je de auto in een versnelling parkeert, geen idee wie dit verzonnen heeft maar ik schaterde de ballen bijna uit de pantalon.
Dat in neutraal zetten bij het stoplicht vind ik wel een dingetje.. na een stukje stevig rijden maakt mijn bak in neutraal flinke RAKKETAKKETAK geluiden. Dan hou ik liever de koppeling ingedrukt, anders scoor ik nooit meer een chick bij het stoplicht.
Heb je een auto met de motor voorin en aandrijving op de achterwielen?
Bij mijn evasion schoot de pedaal soms door zonder te ontkoppelen.
Nadat je hem een paar keer terug omhoog trok werkte hij meestal weer.
Wanneer dat gebeurde schakelde ik zonder ontkoppelen en wegrijden in eerste op startmotor.
Dat ging allemaal ook wel (dat de koppeling niet werkte gebeurde ook maar zeer af en toe en ik was de enige die nog met die auto reed).
Dus ook nooit de moeite gedaan om het te herstellen.
Met m’n huidige auto schakel ik quasi altijd terug om op de motor te remmen. En krijgt de aandrijflijn zeer frequent alle Nm’s te verduren.
Maar verder ben ik heel zuinig op de koppeling.
Met amper 8000km per jaar denk ik niet dat de koppeling iets is dat ik ooit aan deze auto zal
Moeten vervangen. ( en nog 3 jaar en hij is afgeschreven ).
Mis toch een stukje over automaten en vooral dsg transmissies. Ook belangrijk is dat je nooit launch control moet doen, dit brengt ook veel hitte en slijtage toe aan de koppeling en/of platen.
Je handbak in neutraal zetten bij het stoplicht en misschien ook wel op de handrem. Dat zijn van die suffies waar je achter zit wanneer het stoplicht op groen springt en die gasten eerst nog aan het klungelen zijn om überhaupt in beweging te komen.
Normaal wegrijden is toch echt het belangrijkste. Een koppeling zou zeker een ton of 3 mee moeten gaan, en als je wat meer op de snelweg zit nog wel langer. De meeste auto’s staan dan alweer in de koelkast in de vorm van een blikje bier.
Leaserijders kunnen wel ongestraft met slippende koppeling rondrijden overigens ?
Ik kan me nog herinneren dat ik met mijn Puma wegreed bij het stoplicht en doorschakelde naar zijn twee om eens even goed gas te geven. Vervolgens gingen de toeren omhoog maar de snelheid omlaag. Heel apart. Was wel mijn eerste autootje en niet de soepele diesel waar ik mee had leren rijden dus de koppeling heeft het erg zwaar gehad met me.
Is dit nu gebaseerd op een HLN artikel? Heb het gevoel dit al gelezen te hebben
@granturismocollector: Ja dit is precies gekopieerd en geplakt zonder enige bronvermelding. Zag het ook al idd
@granturismocollector: bron staat uitgebreid vermeld in de tekst, is daarnaast ook gelinkt én de tipgever staat erbij. @1audi1: misschien dus eerst even lezen voortaan voordat je onzin verkoopt.
Afremmen niet op de motor? Je bent gek. Met netjes uitrollen en op de motor afremmen bespaar je genoeg brandstof voor wel tien keer een nieuwe koppeling.