De overheid heeft een succesvol Nederlands voorbeeld om te volgen.
Ook zonder Subsidieregeling Elektrische Personenauto’s Particulieren (SEPP) doet de EV-verkoop het in Nederland naar behoren. Maar het kan altijd nog beter natuurlijk. Als de overheid écht wil dat we allemaal in een EV gaan rijden, kunnen ze het voorbeeld van de AanZET volgen.
AanZET staat voor Aanschafsubsidie Zero-Emissie Trucks. Het is een regeling van de overheid waarmee ondernemers en non-profitorganisaties subsidie kunnen krijgen voor de aankoop of financial lease van een volledig emissieloze vrachtwagen (elektrisch of op waterstof). De eerste subsidieronde ging afgelopen dinsdag in en omvatte 78 miljoen euro waarmee bedrijven ongeveer 1.100 emissieloze vrachtwagens kunnen financieren.
Ondernemers doken er massaal op, met een snelheid waar menig webwinkel tijdens Black Friday jaloers op zou zijn. Op dag één van de openstelling werd al voor 75 miljoen euro aan subsidie aangevraagd. Nog geen etmaal later, vandaag tijdens dag twee, staat de teller op het moment van schrijven op 82,6 miljoen euro aan aanvragen. Met andere woorden: de pot was niet alleen leeg, maar zelfs overvraagd.
Waarom is de regeling een aanzet voor rekeningrijden?
Zijn eigenaren van transportbedrijven ineens heel erg begaan met het milieu? Of hebben chauffeurs schoon genoeg van diesel? Waarschijnlijk niet. De grote oorzaak voor de e-truckboom in Nederland lijkt de aanstaande vrachtwagenheffing.
Per 1 juli 2026 wordt de wegenbelasting en het Eurovignet voor vrachtwagens in Nederland vervangen door de vrachtwagenheffing. Eigenaren van de trucks gaan per gereden kilometer op vrijwel alle snelwegen en sommige provinciale en gemeentelijke wegen betalen. De heffing geldt voor Nederlandse én buitenlandse voertuigen zwaarder dan 3.500 kilo. Met andere woorden: ze gaan rekeningrijden.
Rekenvoorbeeld
Je voelt hem wellicht al aankomen: de hoogte van het bedrag hangt af van het gewicht en de uitstoot van de vrachtwagen. Hoe hoger de uitstoot, hoe lager het tolbedrag. De overheid heeft uitgerekend dat de gemiddelde dieselvrachtwagen 0,191 euro per kilometer gaat betalen.
De emissieloze vrachtwagens daarentegen zullen 0,025 euro per kilometer kosten. Als je er vanuit gaat dat een vrachtwagen gemiddeld 125.000 kilometer per jaar rijdt, is de e-truck 20.750 euro goedkoper dan een gemiddelde diesel. Voor transportbedrijven met meerdere trucks is dat geen klein bier, maar een structureel kostenvoordeel.
Waar gaat al dat geld heen?
De verwachting is dat de overheid een flinke smak geld gaat vangen met de vrachtwagenheffing. Daarom is al de afspraak gemaakt om de opbrengsten direct terug te sluizen in de sector. Denk aan investeringen in het verduurzamen van vrachtwagens, meer aankoopsubsidies en laadstations voor e-trucks.
De vertaling naar EV’s en rekeningrijden
De voorzitter van de RAI Vereniging, Frits van Bruggen, legt uit: ”De vrachtwagenheffing met de terugsluis richting de sector is een uitstekend voorbeeld van Betalen naar Gebruik inclusief milieucomponent die aantoonbaar werkt om de sector te helpen verduurzamen. Dit zou een stimulans voor de overheid moeten zijn om een soortgelijke regeling ook in te zetten voor andere modaliteiten op de weg.”
Oftewel, verwissel ‘vrachtwagen’ met ‘auto’ en het woord ‘diesel’ met ‘benzine’ in het stuk hierboven en je hebt een perfect voorbeeld van hoe rekeningrijden met auto’s er in Nederland voor kan zorgen dat we financieel allemaal in EV’s worden gedwongen. Het voorbeeld is er, maar tussen jou en mij: moeten we een autoversie hiervan wel willen?
Ik hoop dat het de heffing over elke kilometer gaat ongeacht de weg zodat er geen onveilig sluipverkeer van vrachtwagens ontstaat. Verder lijkt het me een prima regeling met voldoende stimulatie vanuit de overheid voor de transitie, nu maar hopen dat het ook langdurig consequent wordt uitgevoerd
Ik zie bij auto’s te veel beren op de weg. Kastje in iedere auto lijkt mij te veel werk plus een privacydingetje. Kmstanden aflezen bij de APK gaat er voor zorgen dat mensen ineens maar 8 duizend km per jaar gaan rijden ipv 16k, want terugdraaien is zo gepiept.